AVRUPA ÇÖKÜYOR MU?

Immanuel Wallerstein[1]

Avrupa, bugüne kadarki uzun birleşme yolunda birçok karşıt görüşle karşı karşıya kaldı. Bu birleşmenin imkânsız olduğuna inananlar olduğu gibi, bu konunun arzu edilmeyen bir durum olduğunu düşünen birçok kişi de mevcuttu. Yine de şu noktanın altı çizilmelidir:  1945’ ten bu yana kat edilen uzun yolda Avrupa’nın birleşmesi projesinde önemli başarılar elde edilmiştir. Son 500 yıldır Avrupa milliyetçi çatışmalarla parçalanmış ve çatışmalar İkinci Dünya Savaşını izleyen dönemde sona ermişti. İntikam bu dönemdeki baskın duygu halini almıştı. 2010 yılı itibariyle AB olarak adlandırılan birlik, 16 ülke tarafından kullanılan ortak bir para birimine sahiptir. Ayrıca 25 ülkenin dâhil olduğu ve bireylerin vizesiz olarak serbest hareket ettiği Schengen bölgesi de mevcuttur. Merkezi bir bürokrasiye ve insan hakları mahkemesine de sahip olan birlik ayrıca bir başkan ve bir dış işleri bakanı seçme yolunda da adımlar atmıştır.

Bu yapıların gücü ne çok fazla abartılmalı, ne de küçümsenmelidir. Zira bu gelişmeler, başta güçlü ülkeler olmak üzere Avrupa genelindeki milliyetçi karşı çıkışları bastırmayı başarmıştır. Ancak, Avrupa’nın çökmeye başladığına dair emarelerin bulunduğu da bir gerçektir. Bu çöküşün anahtar sözcükleri Yunanistan ve Belçika’dır.

SOSYALİZMİN KRİZİ VE İŞÇİ SINIFI

Cengiz GÜLTEKİN

Bütün tersine iddialara karşın, sosyalizmin krizini aşmada üretilecek yanıt işçi sınıfı temelli olmak zorundadır.Sınıfın artık eski karakterini taşıma­dığı ve Marks döneminin meşhur tanımlaması olan “zincirlerinden başka kaybedecek bir şeyi olmayan” bir toplumsal kategori olmaktan çıktığına dair çok “esas­lı” iddialar mevcut. Kapitalizmin bu yeni aşamasın­da işçi sınıfının toplumun imtiyazlıları arasına girdiği ve onun dışında daha alt bir toplumsal kesimin ortaya çıktığı (sınıflar altı olarak ifade edilen) ve esas devrim­ci muhtevanın da artık orada toplandığı da bu idiaların arasında. Bütün bu iddiaların ortak noktasını da işçi sınıfının artık devrim mücadelesinin temel ve öncü di­namiği olamayacağı oluşturuyor. 

GİRİŞ:
Uluslar arası Para Fonu (IMF), 2008 küresel ekonomik krizinden belki de en karlı çıkan ender uluslar arası kuruluşların başında geliyor. Çünkü kriz öncesinde ciddi biçimde eleştirilmiş, önemli bir kredibilite kaybına uğramıştı. Öyle ki çok sayıda insan IMF’nin kapatılması gerektiğini düşünüyordu. Krizden bu yana ise IMF yeniden aranan bir kurum haline geldi. Çünkü ne Fed ne de diğer merkez bankaları küresel finansal çöküşe yeterince koordineli ve güçlü bir biçimde müdahale edemediler. Bu durum  ‘son borç verici kurum’ olarak IMF kredilerine olan talebi artırdı. Böylece IMF, G20 Londra zirvesinde alınan kararların ardından, kaynaklarını üç katına çıkartarak 1,1 trilyon ABD dolarlık bir fona hükmeder hale geldi. Kendi tahvillerini ve altın stokunu satarak ilave fon yaratması konusunda da yetkilendirildi. Özetle,  IMF bugünlerde bir arı kovanı gibi işliyor.

Diğer taraftan,  IMF’ ye ilişkin eleştiriler hız kesmeden devam ediyor.  Özellikle krizden ciddi olarak etkilenmiş olan ve geçmişte de IMF’nin ‘Yapısal Uyarlama Politikaları’nı izleyerek bugünlere gelmiş azgelişmiş ülkelerin, IMF’nin kapısını çalarken elleri titriyor. Büyük medya, IMF’nin daha insancıl politikalara yönelmekte olduğu, azgelişmiş ülkeleri daha fazla gözetmeye başladığı, bu anlamda da değişmekte olduğu yönünde bir izlenim yaratmaya çalışsa da, azgelişmiş ülkelerle kriz sonrasında yapılan 30 civarındaki kredi anlaşmasının çoğunluğunun içerdiği koşullar, verilmeye çalışılan görüntünün aksine, IMF’ nin pek de değişmediğini ortaya koyuyor.